Obraz był pokazywany na wystawie w Londynie, a wcześniej w Berlinie i
Madrycie. -
Dzieło
zostało przywiezione do Polski w środę wieczorem na pokładzie
wyczarterowanego samolotu - powiedziała Bik.
Ze względów bezpieczeństwa nie ujawniano terminu transportu. Na czas
zagranicznych podróży "Dama z gronostajem" była objęta gwarancjami
rządowymi, jakie stosuje się przy dziełach najwyższej światowej klasy.
W piątek stan obrazu po serii zagranicznych podróży ocenią
konserwatorzy. Później "Dama z gronostajem" zostanie poddana badaniom
przy użyciu specjalistycznej aparatury, co może potrwać kilka tygodni.
Dyrekcja Muzeum ma poinformować w piątek, gdzie i od kiedy będzie
pokazywana "Dama", bo Pałac Książąt Czartoryskich - miejsce jej stałego
eksponowania - jest remontowany.
Dzieło da Vinci to własność Fundacji Książąt Czartoryskich. Od 2009 r.
obraz był pokazywany poza Krakowem. Zgodnie z podpisanym w kwietniu
zeszłego roku memorandum po powrocie przez co najmniej 10 lat nie
będzie wypożyczany.
Ostatnie podróże dzieła da Vinci po świecie wzbudziły wiele
kontrowersji. Pomysł wypożyczenia obrazu na londyńską wystawę
krytykował m.in. brytyjski oddział organizacji ArtWatch, czuwającej nad
sprawami konserwacji dzieł sztuki, oraz polscy eksperci. Specjaliści
ostrzegali, że każda podróż - nawet w najlepszych warunkach - jest
niebezpieczna dla obrazu namalowanego na desce, ze względu na wibracje,
zmiany ciśnienia lub nieprzewidziane wstrząsy.
Jesienią 2009 r. "Dama" była pokazywana na wystawie "Od Botticelliego
do Tycjana" w budapeszteńskim Muzeum Sztuk Pięknych. Węgrzy wypożyczyli
krakowskiemu Muzeum Narodowemu w zamian obraz Francisco Goi "Epizod z
hiszpańskiej wojny o niepodległość", który obejrzało ponad 18 tys.
widzów.
Od maja 2010 roku obraz da Vinci był pokazywany w Zamku Królewskim w
Warszawie razem z innymi arcydziełami ze zbiorów Muzeum Książąt
Czartoryskich w Krakowie. Stamtąd dzieło pojechało na otwartą na
początku czerwca 2011 r. wystawę w Madrycie "Złote czasy
Rzeczypospolitej". Wiceminister kultury, generalny konserwator zabytków
Piotr Żuchowski tłumaczył, że zgodził się na tę podróż, bo po raz
pierwszy w historii wypożyczeń "Damy" z osobistą prośbą w tej sprawie
zwrócił się założyciel Fundacji Książąt Czartoryskich, książę Adam
Karol Czartoryski.
W Berlinie "Dama" była pokazywana na wystawie "Twarze renesansu -
Arcydzieła włoskiej sztuki portretu", a w Narodowej Galerii w Londynie
- na wystawie "Leonardo da Vinci - Malarz na dworze Mediolanu". Zdjęcie
obrazu zostało umieszczone na plakatach reklamujących tę wystawę.
Od powołania Fundacji Książąt Czartoryskich w 1991 r. dzieło Leonarda
da Vinci odbyło dziewięć zagranicznych podróży i było pokazywane w 16
miejscach. Było wypożyczone kolejno do: USA, Szwecji, Włoch, Japonii,
ponownie do USA, Węgier, Hiszpanii, Niemiec i Wielkiej Brytanii. Obraz
wypożyczany jest odpłatnie.
Obraz "Dama z gronostajem", powszechnie nazywany "Damą z łasiczką",
został namalowany przez Leonarda da Vinci ok. 1490 r. Portret powstał w
technice olejnej, z użyciem tempery, na desce orzechowej o wymiarach
54,7 na 40,3 cm. Przedstawia Cecylię Gallerani, młodą damę
mediolańskiego dworu, kochankę księcia Ludovico Sforzy. Obraz został
zakupiony przez księcia Adama Jerzego Czartoryskiego ok. 1800 r. i
trafił do jego matki, księżnej Izabeli z Flemingów Czartoryskiej, która
w 1801 r. otworzyła w Puławach pierwsze w Polsce publiczne muzeum.
(PAP,
G.M.)
