TVP Kultura Środa, 03.01.2024 08:25 ZAGINIONE - ODNALEZIONE - OBRAZ MAKSYMILIANA GIERYMSKIEGO "ZIMA W MAŁYM MIASTECZKU" Magazyn, 13 min, Polska, 2021 Prowadzący: Rafał Wiśniewski Obraz Maksymiliana Gierymskiego "Zima w małym miasteczku" to jedna z cenniejszych strat wojennych w dziedzinie malarstwa polskiego. Dzieło zostało zarekwirowane przez Niemców w grudniu 1939 r. w wyniku rozporządzenia Hansa Franka o konfiskacie dzieł sztuki w Generalnym Gubernatorstwie. Obraz został przeznaczony do dekoracji gabinetu jednego z hitlerowskich dygnitarzy, znajdującego się w Gmachu Akademii Górniczej. Skonfiskowane płótno Gierymskiego pozostawało tam do 1945 r. Gdy, po wyzwoleniu Krakowa, weszli tam muzealnicy, pokój był częściowo spalony. Niemcy, wycofując się z miasta, palili dokumenty, co prawdopodobnie doprowadziło do zaprószenia ognia. Jako że obrazu nie było w środku, uznano, że płótno Gierymskiego strawił pożar. Obiekt został uznany za stratę wojenną i nikt nie miał nadziei na jego odnalezienie. Losy obrazu pozostawały nieznane, aż do listopada 2017 r. , kiedy to małopolska policja otrzymała tajemniczy telefon. W wyniku szybkiego śledztwa okazało się, że dzieło sztuki stało się ofiarą rodzimego szabru, a jego odnalezienie i sygnał dla policji był konsekwencją małżeńskiego konfliktu. Bezprecedensowa dynamika działań i współpraca małopolskiej policji z MKiDN pozwoliły na odnalezienie obrazu na parkingu znajdującym się na dachu jednej z krakowskich galerii handlowych i zakończyły się pierwszym wyrokiem skazującym w sprawie restytucyjnej. 09:25 WAKACJE PANA HULOT (VACANCES DE MONSIEUR HULOT) Komedia, 84 min, Francja, 1953 Reżyseria: Jacques Tati Scenariusz: Jacques Tati, Henri Marquet Zdjęcia: Jaques Mercanton Muzyka: Alain Romans Aktorzy: Jacques Tati, Nathalie Pascaud, Michele Rolla, Valentine Cemax, Louis Perrault Pan Hulot wybiera się na wakacje do cichego, nadmorskiego kurortu. Wraz z jego przybyciem kończy się spokój hotelowych gości - bo chociaż bohater nie ma złych intencji - każdy jego ruch wywołuje katastrofę... To drugi film długometrażowy Jacquesa Tatiego. Błyskotliwy, iskrzący się od wywrotowych pomysłów i zaskakujących wypadków obraz zdobył nagrodę krytyki na Festiwalu w Cannes w 1953 roku, a także paletę nagród na festiwalach w Nowym Jorku, na Kubie czy w Edynburgu. 11:00 LALKA - ODC. 9/9 - DUSZA W LETARGU Serial kostiumowy, obyczajowy TVP, 78 min, Polska, 1977 Reżyseria: Ryszard Ber Scenariusz: Aleksander Ścibor-Rylski, Jadwiga Wojtyłło Zdjęcia: Jacek Korcelli Muzyka: Andrzej Kurylewicz Aktorzy: Małgorzata Braunek, Barbara Wrzesińska, Włodzimierz Boruński, Piotr Fronczewski, Andrzej Zaorski, Stefan Friedmann, Jerzy Kamas, Bronisław Pawlik, Wojciech Pokora, Jan Englert, Bogdan Baer Stanisław Wokulski otrzymuje wiadomość o śmierci męża pani Stawskiej. Choć nie widuje już Izabeli, wciąż ją kocha i zarazem nią pogardza. Spotyka się z panią Wąsowską, która opowiada mu o jego ukochanej. Umiera hrabia Łęcki, pani Stawska przyjmuje oświadczyny Mraczewskiego. Wokulski pewnego dnia po prostu znika. Z Zasławia nadchodzi wieść, że prawdopodobnie wysadził się w ruinach zamku. Jego miejsce w spółce zajmuje Szlangbaum. Wkrótce umiera także stary subiekt, Ignacy Rzecki. Na pytanie doktora Szumana, kto tu zostanie, skoro najlepsi umierają lub - jak Ochocki - wyjeżdżają, odpowiadają Szlangbaum i Maruszewicz: "My". 13:45 ESENCJA NASTROJU (MIECZYSŁAW KOSZ) Film dokumentalny, 53 min, Polska, 2006 Reżyseria: Robert Kaczmarek Scenariusz: Robert Kaczmarek Zdjęcia: Andrzej Adamczak, Józef Szymura Losy Mieczysława Kosza (1944 - 1973), znanego i utalentowanego kompozytora i muzyka jazzowego, który zginął tragicznie w niewyjaśnionych do dzisiaj okolicznościach. Śledzimy drogę życiową artysty od wioski na Zamojszczyźnie, poprzez jazzowe piwnice Krakowa do Warszawy. Spotkamy się z tymi, którzy odegrali ważną rolę w jego życiu i twórczości. Przyjaciele Kosza opowiedzą również o życiu towarzyskim swojego środowiska. W filmie wykorzystano materiały archiwalne z lat sześćdziesiątych ukazujące atmosferę PRL - u: prowincji, jaką była rodzinna Antoniówka k. Tomaszowa Lubelskiego, szkoły, do której chodził niewidomy artysta. Ponadto w filmie znajdą się fragmenty radiowych wywiadów Mieczysława Kosza. 14:55 ZŁOTE KOŁO Film kryminalny, 93 min, Polska, 1971 Reżyseria: Stanisław Wohl Scenariusz: Aleksander Ścibor - Rylski Zdjęcia: Mikołaj Sprudin Muzyka: Jerzy Matuszkiewicz Aktorzy: Teresa Lipowska, Ryszard Pietruski, Katarzyna Łaniewska, Krzysztof Janczar, Zofia Czerwińska, Zdzisław Maklakiewicz, Janusz Bukowski, Tadeusz Janczar, Jerzy Trela, Kazimierz Wichniarz Znakomicie utrzymany klimat początku lat 70. i zawikłana intryga w kryminale, do którego scenariusz napisał sam Aleksander Ścibor-Rylski. Uwagę zwraca świetna obsada z Tadeuszem Janczarem i Zdzisławem Maklakiewiczem na czele. W filmie zagrał syn Janczara, Krzysztof, którego widzowie pamiętali jeszcze z roli w niezwykle popularnym serialu telewizyjnym "Wojna domowa" (1965). "Złote Koło" gloryfikuje profesjonalizm i humanitaryzm oficerów milicji, równocześnie jest kryminałem spełniającym wszelkie wymagania gatunku. Na ulicy Złote Koło znaleziono nieprzytomnego nastolatka z raną zadaną w głowę. Nieznany mężczyzna przywiózł chłopca do szpitala i natychmiast się oddalił, nie pozostawiając żadnych danych o sobie. Wkrótce nastolatek umiera, a lekarze podejrzewają, że nie był to zwykły wypadek. Policja prowadzi śledztwo w tej tajemniczej sprawie. Szczególnie jest nią zainteresowany kapitan milicji, Budny. Denat był w wieku jego syna, miał przecież całe życie przed sobą. Biorący udział w dochodzeniu funkcjonariusze próbują ustalić personalia chłopca, który nie miał przy sobie żadnych dokumentów. Sprawa przyjmuje kryptonim "Złote Koło". Okazuje się, że ofiarą był siedemnastoletni Janusz Kruk, sierota, do niedawna uczeń technikum. Głównym podejrzanym o dokonanie zabójstwa staje się lokalny pijaczek. Śledztwo wykazuje, że chłopiec mógł mieć powiązania z członkami bandy wyrostków mających sporo na sumieniu. Ten fakt i inne ujawnione okoliczności kierują dochodzenie na zupełnie inne tory. 16:45 EUFONIE 2019 - DAVID KRAKAUER I ORKIESTRA KLEZMERSKA TEATRU SEJNEŃSKIEGO Koncert, 55 min, Polska, 2019 Wykonawcy: orkiestra Klezmerska Teatru Sejneńskiego, David Krakauer Kilka pokoleń muzyków na jednej scenie. David Krakauer niezrównany amerykański klarnecista, znany na całym świecie z wykonań muzyki klezmerskiej, oraz Orkiestra Klezmerska Teatru Sejneńskiego! Muzyka klezmerska powraca do miejsc, w których rozkwitała przed laty. Dzięki wszechstronności i wirtuozerii Krakauera melodie klezmerskie przeplatają się z innymi stylami muzycznymi. Wspólny koncert artystów porwie widzów w niezapomnianą muzyczną podróż. 17:55 KSIĘGA PRZESTRZENI S.II - WYSOKIE MURY Program edukacyjny, 30 min, Polska, 2016 Reżyseria: Tomasz Drozdowicz Scenariusz: Beata Hyczko Prowadzący: Bogna Świątkowska, Jarosław Trybuś W odcinku omówimy architekturę władzy - w tym przede wszystkim budynków realizowanych na potrzeby administracji samorządowej i sądownictwa. Położymy nacisk na porównanie form stosowanych w centrum i na prowincji, zastanowimy się, jakie środki architektoniczne przystoją budynkom publicznym powstającym z pieniędzy podatników, a jakich należy unikać. W odcinku: - Sąd Okręgowy w Katowicach (Archistudio Studniarek i Pilinkiewicz); - Urząd Miejski w Siechnicach (Maćków Pracownia Projektowa); - Zduńskowolskie Centrum Integracji "Ratusz" w Zduńskiej Woli (90 Architekci); - Sąd Rejonowy i Prokuratura Rejonowa w Szamotułach (Pracownia Architektoniczna ARI); - Siedziba Polskiej Grupy Energetycznej w Bełchatowie (FAAB Architektura); 18:35 KTÓRĘDY PO SZTUKĘ - WIT STWOSZ Magazyn, 5 min, Polska, 2019 Reżyseria: Anna Zakrzewska Scenariusz: Tomasz Filiks Wykonawcy: Wojciech Marcinkowski Płaskorzeźba "Chrystus w Ogrodzie Oliwnym" w XV wieku była wmurowana z ścianę krakowskiego cmentarza. Choć to arcydzieło jest niepodpisane, nie ma wątpliwości, że jego autorem musiał być Wit Stwosz. Tylko on mógł stworzyć tak mistrzowskie przedstawienie jednej z najbardziej tajemniczych scen biblijnych. O skomplikowanej historii zabytku opowie Wojciech Marcinkowski. 18:50 MELVILLE, OSTATNI SAMURAJ (MELVILLE, THE LAST SAMOURAI) Film dokumentalny, 52 min, Francja, 2020 Reżyseria: Cyril Leuthy Film przybliża sylwetkę Jean - Pierre ' a Melville ' a, mistrza francuskiego kina gangsterskiego, autora m.in. takich obrazów jak: "W kręgu zła", "Armia cieni", "Samuraj". 20:00 NA WSCHÓD OD HOLLYWOOD - ARAB BLUES (UN DIVAN À TUNIS) Komedia, 88 min, Francja/Tunezja, 2019 Reżyseria: Manele Labidi Aktorzy: Asha Ben Miled, Majd Mastoura, Golshifteh Farahani Słoneczna, pełna światła i soczystych kolorów komedia Manele Labidi opowiada o uniwersalnym konflikcie tradycji z nowoczesnością oraz zbiorowości i jednostki. Pokazana w "Arab Blues" Tunezja dochodzi do siebie po Arabskiej Wiośnie i jak nigdy wcześniej, potrzebuje zbiorowej terapii. A film w ciepłym, lekkim i dowcipnym tonie podkreśla, że nie ma politycznych rewolucji bez codziennej obyczajowej rewolty: przeciwko rodzicom, szkole, politykom, zasadom tak sztywnym, że nie pozwalają oddychać. I przypomina, że humor zawsze był najlepszą z terapii. 00:55 LEKKIE OBYCZAJE - BOHEMIAN RHAPSODY (BOHEMIAN RHAPSODY) Dramat, 129 min, USA/Wielka Brytania, 2018 Reżyseria: Bryan Singer Scenariusz: Anthony McCarten Aktorzy: Rami Malek, Lucy Boynton, Gwilym Lee, Ben Hardy, Joseph Mazzello Głośny film o zespole Queen, jego muzyce i genialnym wokaliście, którym był nieżyjący już Freddie Mercury (1946 - 1991). Brytyjski muzyk, piosenkarz i autor tekstów zdobył ogromne rzesze fanów. Uchodził za jednego z najlepszych wokalistów w historii światowej muzyki rozrywkowej. Wraz ze swymi kolegami z zespołu zaczynał od występów w podrzędnych brytyjskich klubach, by potem wspiąć się na szczyty. W 2007 roku Queen został okrzyknięty przez słuchaczy BBC Radio brytyjskim zespołem wszech czasów. Tytuł filmu pochodzi od singla Bohemian Rhapsody, który odniósł ogromny sukces komercyjny i właśnie wtedy Freddie Mercury wraz ze swymi muzykami stał się prawdziwą gwiazdą. W filmie w roli Mercury'ego wystąpił Rami Malek, amerykański aktor pochodzenia egipskiego, który za pamiętną kreację został nagrodzony Oscarem. Otrzymał także nagrody Złoty Glob i BAFTA. Ponadto trzy Oscary w kategoriach: dźwięk, montaż dźwięku, montaż. Film ukazuje błyskotliwą karierę zespołu Queen, któremu oryginalne, odznaczające się różnorodnością brzmienie pozwoliło podbić cały świat. To także opowieść o samotności i ogromnej potrzebie miłości. Widz jest świadkiem wzlotów i upadków grupy, poznaje bliżej charyzmatycznego lidera Queen, który przyciąga tłumy, wprowadzając swoich fanów w prawdziwą euforię, ale przeżywa też chwile zwątpienia i zagubienia. W lipcu 1985 roku Freddie Mercury wraz z Queen wystąpił na słynnym Live Aid, gdzie sprawił, że ponad 70 tysięcy widzów zgromadzonych na Wembley w Londynie w jednym tempie klaskało w rytm utworu "Radio Ga Ga". Wykonał też inne wielkie przeboje: "Bohemian Rhapsody", "Crazy Little Thing Called Love", "We Will Rock You", "We Are the Champions". Mercury cierpiał na śmiertelną chorobę. Zmarł 23 listopada 1991 roku. 05:00 PODRÓŻE Z HISTORIĄ S.III - ODC. 26 NA RATUNEK W GÓRACH Cykl dokumentalny, 27 min, Polska, 2016 Reżyseria: Radosław Kotarski Scenariusz: Radosław Kotarski Zorganizowana pomoc ratownicza w Tatrach ma już ponad 100 lat! Przez ten czas zmieniali się ludzie, sprzęt i poziom wyszkolenia. Nie zmieniło się jednak jedno - nadal w Tatrzańskim Ochotniczym Pogotowiu Ratunkowym pracują ludzie, którzy ryzykują życie, aby turystyka w naszych górach była bezpieczna. Radek Kotarski sprawdza, jak bardzo dawny TOPR różni się od współczesnego.